Spirale strachu, Jeffery Deaver

Autor: Tomasz Daniel Dobek
Data publikacji: 04 stycznia 2008

Spirale strachu

Autor: Jeffery Deaver
Wydawnictwo: Prószyński i S-ka
Liczba stron: 312

 

Zaskoczenie wybornym poziomem Spiral strachu sięgnęło u mnie niemal idolatrii dla warsztatu Deavera. Szesnaście wybornych obrazków, szesnaście wybornych dreszczy, szesnaście świetnie poprowadzonych, choć opartych właściwie na dość prostych motywach, konceptów. Gratka nie tylko dla deaveromanów.

Antologia opowiadań Jeffery Deavera powinna być obowiązkowym podręcznikiem dramaturgii. Szkoda, że nie wybrano lepszego tłumaczenia zbioru: oryginalny Twisted jest bowiem nie tylko zapowiedzią zwichrowanych psychologicznie przestrzeni, w czym Deaver stale się lubuje, a autokomentarzem: bodaj wszystkie opowiadania, poza jednym, oparł na mistrzowsko wprowadzanym fabularnym twiście, wyraźnie bawiąc się tym, co stosował zawsze w finale swych pełnych metraży.

Owszem, można by wysnuć zarzut wtórności czy formalizmu, gdyby nie fakt, że nawet oczekując po każdym nowym tytule nieuniknionej wolty, Deaver nie nuży i zaskakuje konsekwentnie od nowa, a to za sprawą gęstych przestrzeni, gdzie thriller zakrada się już nieraz w  rejony horroru (!), oraz wyrazistej psychologii postaci. Tym bardziej trzeba dać autorowi dank, gdyż to, czym raczy nas w powieściach musiał, i umiał, skondensować na kilku stronniczkach: dialogiem, gestem, niepozornym detalem… I jest drugie „owszem” – rzeczywiście większość nowel operuje konwersją postaci (z protagonisty w antagonistę i na wspak…), lecz i tę przewidywalność zbiję odnosząc się do zdania kilka linijek wyżej.

Warto od razu odhaczyć mały apokryf z osławionym duetem śledczym Rhyme-Sachs: Prezent na Boże Narodzenie to świąteczna miniaturka operująca znanymi już motywami: wiecznie marudny Lincoln, w prezencie pod choinkę, spróbuje rozwikłać zagadkę młodej znajomej – jak zwykle wymiętego – Lona Sellito. Bez Jonathana to melancholijne epicedium osamotnionej (sic!) dziewczyny, gdzie comploratio szczerze wzruszy, ale już consolatio okaże się wybitnie przewrotne. Piękność komentuje ambiwalencję – piękna właśnie. Należność za usługi to historia przypadku pewnej nawiedzanej przez duchy klientki i jej psychiatry. Należność, jaką wypłacił bohater Klęczącego żołnierza pewnemu chłopcu napastującemu jego córkę, skończy się tragedią do kwadratu. Na ryby, operuje momentami napięciem wprost z pola grozy (opuszczone szuwary, nadrzeczna cisza, dwaj nieufni wędkarze…). Weekendowicz to mroczna psychodrama między porywaczem a zakładnikiem, doprowadzająca psychologiczny thriller do mistrzostwa. To taka Misery Kinga w pigułce! Ciekawy odprysk retro – Świat cały jest sceną – ukaże twórczość Szekspira (zresztą jednego z bohaterów), jako kryminalnie potencjalną (słusznie!) – a i sam Deaver ukaże się nam jako… poeta! (Deaver miał i romans na tym polu - patrz Sylwetka i Wywiad ).

Wymieniam z pamięci, choć warto wchłonąć wszystkie nowelki – na tle samego zbioru być może miejscami nierówne, jednak na tle gry suspensem w literaturze gatunkowej – bez wyjątku pierwszorzędne. Deaver bezlitośnie kreśli swe postaci nieraz na granicy czytelniczej irytacji; mało tu współczucia, więcej cynizmu, wyrachowania, wilczego prawa. Deaver – a wynika to przecież z wymogów krótkiej formy, gdzie operuje się skrótem najistotniejszym – nie daje szansy na sielankę, a wyciskając do cna mroczne, kryminalne schematy, piętnuje i wywleka na wierzch najgłębiej skryte w nas zmory, obsesje, pragnienia… Które, ot, nagłym twistem, mogą w sekundzie obudzić w nas pada Hyde’a…

Brawurowa lektura.

Udostępnij

Sprawdź, gdzie kupić "Spirale strachu" Jeffery Deaver

PRZECZYTAJ TAKŻE

NOWOŚĆ

Pogrzebani, Jeffery Deaver

„Pogrzebani” to trzynasta część cyklu o Lincolnie Rhymie i Amelii Sachs. Tym razem wyruszają za Atlantyk, by pomóc w śledztwie włoskiej policji, która nie przyjmuje ...

13 listopada 2018

RECENZJA

Tańczący Trumniarz, Jeffery Deaver

Lepiej nie czytajcie tej książki w samolocie.

09 sierpnia 2018

NOWOŚĆ

Puste krzesło, Jeffery Deaver

Dziś ukazało się nowe wydanie powieści „Puste krzesło” - trzeciej części cyklu, którego bohaterem jest nowojorski kryminalistyk Lincoln Rhyme.

02 sierpnia 2018

NOWOŚĆ

Tańczący trumniarz, Jeffery Deaver

Wczoraj w księgarniach pojawiło się nowe wydanie „Tańczącego trumniarza” - drugiej powieści o Lincolnie Rhymie.

06 lipca 2018

NOWOŚĆ

Pocałunek stali, Jeffery Deaver

„Pocałunek stali” Jeffery'ego Deavera to dwunasta część przygód Lincolna Rhyme’a i Amelii Sachs. Powieść ukazała się pod naszym patronatem.

23 stycznia 2018

RECENZJA

Pocałunek stali, Jeffery Deaver

„Rhyme (…) występował w serii powieści opartych na sprawach, które prowadził, i kilka razy pisał do autora, zarzucając mu przedstawianie fałszywego obrazu pracy nad ...

05 stycznia 2018

RECENZJA

Kolekcjoner skór, Jeffery Deaver

„Kolekcjoner skór” to thriller psychologiczny, w którym autor do ostatnich stron gra z czytelnikiem, po raz kolejny udowadniając, że w tworzeniu twistów i twiścików ...

05 grudnia 2016

RECENZJA

Panika, Jeffery Deaver

Czytamy: Deaver, myślimy: pokręcona fabuła, częste zwroty akcji, wnikliwość opisów. I wszystko to znajdziemy w najnowszej powieści amerykańskiego pisarza, zatytułowanej ...

10 października 2016

NOWOŚĆ

Panika, Jeffery Deaver

Już dziś pod naszym patronatem ukazała się powieść "Panika" Jeffery'ego Deavera. To kolejna część cyklu, którego bohaterką jest Kathryn Dance. Tym razem agentka biura ...

20 września 2016

NOWOŚĆ

Kolekcjoner skór, Jeffery Deaver

W „Kolekcjonerze Kości” Jeffery Deaver stworzył genialnego śledczego Lincolna Rhyme’a. Teraz Rhyme musi wytropić kolejnego mordercę.

03 marca 2015

RECENZJA

Październikowa lista, Jeffery Deaver

Nie znajdziemy w "Październikowej liście" Lincolna Rhyme’a, Amelii Sachs czy Kathryn Dance. Znajdziemy za to, jak zawsze u tego amerykańskiego pisarza, pełną napięcia ...

06 czerwca 2014

NOWOŚĆ

Październikowa lista, Jeffery Deaver

Wczoraj na księgarnianych półkach pojawiła się "Październikowa lista" Jeffery'ego Deavera. Specjalista od twistów tym razem prezentuje czytelnikom historię porwania ...

23 kwietnia 2014

RECENZJA

Pokój straceń, Jeffery Deaver

„Pokój straceń” to książka w dorobku Deavera wyjątkowa. Przede wszystkim dlatego, że – jak przyznał w jednym z wywiadów sam autor – jest jego pierwszą jawnie ...

08 listopada 2013

NOWOŚĆ

Pokój straceń, Jeffery Deaver

Mamy dobrą wiadomość dla wszystkich, którzy lubią przygody Lincolna Rhyme'a i Amelii Sachs: jutro swoją premierę będzie miał najnowszy thriller Jeffery'ego Deavera, ...

09 września 2013

RECENZJA

Twój cień, Jeffery Deaver

Deaver ma talent do zwodzenia czytelników.

02 listopada 2012

RECENZJA

Hak, Jeffery Deaver

Książka jest dobra, ale nie porywa.

07 czerwca 2011

WYWIAD

Jeffery Deaver

Prezentujemy fragment wywiadu z Jeffery Deaverem przeprowadzonego przez Roberta Ziębińskiego dla tygodnika "Newsweek".

29 maja 2009

RECENZJA

Spirale grozy, Jeffery Deaver

We wstępie do tomu Deaver pisze: „Opowiadanie przypomina pocisk wystrzelony przez snajpera. Szybki i porażający”. I opowiadania pisarza takie właśnie są.

09 stycznia 2009

RECENZJA

Dwunasta karta, Jeffery Deaver

I właśnie ten ostatni element w Dwunastej karcie powoduje, że jest mi smutno. Bo poprzednia część przygód Rhyme’a, "Mag", dowiodła, że autor ten w tworzeniu zasłon ...

15 lutego 2008

RECENZJA

Lekcja jej śmierci, Jeffery Deaver

Są w „Lekcji jej śmierci” wszystkie elementy, które przyniosą w niedługim czasie sławę Deaverowi.

29 listopada 2007

RECENZJA

Śpiąca laleczka, Jeffery Deaver

Antagonistą będzie tym razem – choć do takich „nawiedzonych” szaleńców Deaver me przecież predylekcję – Daniell Bell, samozwańczy syn Charlesa Mansona, który ...

24 sierpnia 2007

RECENZJA

Mag, Jeffery Deaver

Zaryzykuję tezę, że „Mag” to najlepsza - a przynajmniej najbardziej wyrafinowana - powieść Jeffery’ego Deavera.

24 sierpnia 2007

RECENZJA

Zegarmistrz, Jeffery Deaver

Zimny Księżyc stoi w pełni, / w jego blasku ziemi trup. / Czas wędrówki się dopełnił, / drogi kres wyznacza grób.

23 kwietnia 2007

WYWIAD

Moim zadaniem jest, byście się jak najbardziej spocil

Dwa lata temu (...) zostałem zapytany przez pewną starszą kobietę: „Czytam pana książki, i chciałabym poruszyć sprawę przemocy w nich.” Pomyślałem – „oho!”, ...

16 kwietnia 2007