„Co mogłoby pójść nie tak?”

Nazwisko Juana Gómeza-Jurado nie było mi obce przed lekturą tej książki – kojarzyłam go jako autora historii w stylu Dana Browna, między innymi „Szpiega Boga” czy „Legendy o złodzieju”. Jako że po połączenie thrillera, powieści historycznej i powieści przygodowej sięgam rzadko (choć odczarowali dla mnie ten podgatunek Luis Montero Manglano i Maciej Siembieda), nie skusiłam się na lekturę książek hiszpańskiego pisarza. „Reina Roja. Czerwona królowa” to jednak rzecz kompletnie inna – thriller na wskroś współczesny, który rozpoczyna serię o Antonii Scott. Serię, która w samej Hiszpanii sprzedała się w ponad dwóch milionach egzemplarzy, warto dodać. To już skłoniło mnie do sprawdzenia, co jest w niej tak wyjątkowego.

Historia zaczyna się od morderstwa, którego ofiarą pada syn prezeski jednego z największych banków Hiszpanii. Morderstwa, zdawałoby się, niemożliwego, bo ciało odnaleziono na terenie najpilniej strzeżonego osiedla Madrytu, a sprawca nie zostawił żadnych śladów. Zadanie wytropienia go staje przed Antonią Scott i Jonem Gutiérrezem. Ona nie jest policjantką, jest za to uważana za najinteligentniejszą osobę na świecie. On policjantem jest – ale to może się niedługo zmienić, jeśli nie uda mu się przekonać Antonii do współpracy. Co w tej sytuacji mogłoby pójść nie tak?

Zacznijmy od głównych bohaterów. Jon „nie, żeby był gruby” Gutiérrez jest Baskiem i gejem, kocha swoją matkę, dobre jedzenie i drogie ubrania, do tego zwraca się do ludzi per „skarbeńku” czy „piękna”. Przyznaję, że opis brzmi jak klisza, ale uwierzcie mi: w Jonie nie ma zbyt wiele sztampy, jest za to tak wiele ciepła, że trudno byłoby go nie polubić. Antonia Scott to z kolei drobna kobieta obdarzona wybitną inteligencją i ponadprzeciętną pamięcią, która nie do końca rozumie normy społeczne i nie zawsze potrafi się do nich dopasować (czy raczej: niemal nigdy nie potrafi tego zrobić). Brzmi znajomo? Tak, skojarzenie z Lisbeth Salander jest jak najbardziej słuszne. Jednocześnie Antonia kryje w sobie tajemnicę, którą autor odsłania powoli, co sprawia, że ta postać ze strony na stronę fascynuje coraz bardziej.

A zatem Juan Gómez-Jurado sięga po sprawdzone elementy: zbrodnię „niemożliwą”, pozornie niepasujący do siebie duet śledczych i typ postaci, które znamy już z wielu innych kryminałów. Splata je jednak w ciekawy sposób i okrasza charakterystycznym stylem, który sprawia, że zdecydowanie nie nudzimy się podczas lektury, nawet jeśli chwilami w naszych głowach pojawia się myśl, że już to kiedyś czytaliśmy. Robi to przy tym bardzo świadomie, żaden element w tej książce nie pojawia się przypadkowo.

Na czym polega owa charakterystyczność stylu? Na początek warto wymienić niemal bezpośrednie zwroty do czytelnika, narrację prowadzoną w czasie teraźniejszym, krótkie rozdziały i nagłe przeskoki w czasie. Autor nie daje czytelnikom czasu na oddech, a nie wszyscy przecież to lubią. Do tego Gómez-Jurado nie przesadza z opisowością, stawia raczej na akcję. Ale jeśli już opisy się pojawiają, to są bardzo plastyczne i trafione w punkt. To nie wszystko. Hiszpański pisarz robi bowiem to, co wysoko cenię w literaturze gatunkowej: zamiast opisywać czy wyjaśniać coś wprost, pozostawia to wyobraźni i inteligencji czytelnika (a ja lubię, kiedy autor w nie wierzy). Nie sposób też nie wspomnieć o smaczku w postaci miłości Antonii Scott do… niezwykłych słów z innych języków. Wiedzieliście, że szwedzkie mångata to odbicie księżyca w wodzie przypominające drogę? Te językowe ciekawostki dodały tej historii mnóstwo uroku, podobnie zresztą jak… poezja Williama Blake’a.

Po ochłonięciu mam drobne zastrzeżenia do powieści „Reina Roja. Czerwona królowa” – choćby nie do końca wykorzystany potencjał wścibskiego dziennikarza, wątki, które sprawiają wrażenie niedokończonych, czy zaburzenia proporcji między warstwą kryminalną a warstwą obyczajową. W trakcie lektury żadnych zastrzeżeń nie miałam, bo ta historia po prostu mnie pochłonęła. Poza tym to pierwsza część cyklu, dlatego poświęcanie większej ilości miejsca bohaterom ma uzasadnienie – musimy ich przecież poznać, żeby ich polubić i wrócić do nich w kolejnych częściach. Ja z pewnością wrócę. Tym bardziej, że kolejna część serii, „Loba Negra. Czarna Wilczyca”, będzie mieć premierę już za kilka dni, zaledwie dwa miesiące po wydaniu „Reina Roja”. I dobrze – nie musimy długo czekać na kolejną odsłonę historii Antonii Scott. 

 

Udostępnij